In de Russische regio Irkoetsk is de spanning hoog opgelopen nadat een jonge medewerker van een instituut dat zich richt op pestbestrijding is overleden. Verschillende ziekenhuizen gingen op slot en bij een grote aluminiumfabriek geldt nu een mondkapjesplicht.
Lokale media speculeren over een mogelijke pestbesmetting. De Russische gezondheidsdienst Rospotrebnadzor ontkent dat nadrukkelijk en spreekt vooralsnog van een longontsteking van onbekende oorsprong.
Juist die kloof tussen de officiële lezing en de stevige maatregelen roept veel vragen op.
Jonge medewerkster overlijdt onverwacht
De onrust draait om een 28-jarige vrouw die werkte bij het anti-pestinstituut in Irkoetsk.
Volgens berichten werd ze op 29 september in het ziekenhuis opgenomen. Twee dagen later overleed ze.
De Russische autoriteiten maakten haar precieze doodsoorzaak niet bekend. Rospotrebnadzor zei dat het ging om een ‘longontsteking met onbekende etiologie’ en stelt dat uit onderzoek geen micro-organismen naar voren kwamen die met haar werk te maken hebben.
Toch doet een ander verhaal de ronde.
Speculaties over pestbesmetting
Lokale media melden dat artsen achter de schermen het woord pest laten vallen. Volgens Deutsche Welle schreef ook het hoofd van het naburige Boerjatië eerder dat de vrouw aan de pest was overleden. Officieel is die diagnose niet bevestigd.
Er gaan bovendien meerdere verhalen rond over hoe zij eventueel besmet kan zijn geraakt.
Eén versie is dat ze tijdens een reis met de bacterie in aanraking kwam. Een andere mogelijkheid suggereert een incident in een laboratorium.
Dat laatste wordt door de Russische gezondheidsdienst tegengesproken. Rospotrebnadzor benadrukt dat er bij het instituut geen incidenten met gevaarlijke ziekteverwekkers zijn geweest.
Verschillende ziekenhuizen op slot
Intussen zijn opvallend strenge stappen gezet.
Volgens lokale berichten zijn de klinische ziekenhuizen nummer 1, 3 en 10 in Irkoetsk in quarantaine gegaan. Ook een kinderziekenhuis en volgens meerdere meldingen een kraamkliniek vallen onder de beperkingen.
Bij sommige instellingen mogen familieleden niet op bezoek komen.
In het nabijgelegen Sjelechov werden eerder al afdelingen van een ziekenhuis afgesloten. Tijdelijk werden daar geen nieuwe patiënten opgenomen en konden sommige patiënten het ziekenhuis niet verlaten.
Maskerplicht bij grote fabriek
Ook buiten de zorg zie je maatregelen.
Bij de aluminiumfabriek van Irkoetsk in Sjelechov is een mondkapjesregime ingevoerd.
De directeur noemde dat volgens berichten een preventieve stap en wees erop dat het seizoen is aangebroken waarin luchtweginfecties vaker voorkomen.
Toch voedt dit alles de onrust onder bewoners.
Top van Russische gezondheidsdienst reist af
De situatie krijgt ook op hoog niveau aandacht.
Anna Popova, het hoofd van Rospotrebnadzor en daarmee de hoogste sanitaire functionaris van Rusland, is naar Irkoetsk gereisd. Samen met gouverneur Igor Kobzev nam ze deel aan een spoedvergadering van de regionale commissie voor sanitaire en epidemische bestrijding.
De gouverneur sprak over een verdenking van een ‘bijzonder gevaarlijke infectie’, zonder publiekelijk te benoemen om welke ziekteverwekker het zou gaan.
Iedereen van wie bekend is dat die contact had met de patiënt, staat volgens de autoriteiten onder medisch toezicht.
Tot nu toe zouden er in die groep geen klachten zijn opgetreden en de uitgevoerde tests zouden negatief zijn.
Bijna tweehonderd mensen in quarantaine
Volgens Meduza zaten op 2 oktober 197 mensen in quarantaine.
Rospotrebnadzor benadrukt tegelijk dat er bij de onderzochte contacten geen ziekteverschijnselen zijn gevonden.
De dienst stelt bovendien dat de epidemiologische situatie in Irkoetsk en Sjelechov ‘stabiel’ is.
Dat staat haaks op de beelden uit de regio: afgesloten ziekenhuisafdelingen, mensen onder observatie, een maskerplicht en een bezoek van de hoogste sanitaire functionaris van het land.
Is er echt sprake van een pestuitbraak?
Daar kun je nu geen harde conclusie aan verbinden.
Er zijn meerdere berichten die de dood van de jonge vrouw linken aan de pest, maar de officiële Russische gezondheidsdienst heeft die diagnose niet bevestigd.
De autoriteiten spreken vooralsnog over een ernstige infectieuze situatie en een longontsteking waarvan de oorzaak niet is vastgesteld.
Wel is duidelijk dat er forse voorzorgsmaatregelen zijn genomen.
Pest is tegenwoordig te behandelen
De pest wordt veroorzaakt door de bacterie Yersinia pestis. De ziekte is berucht door historische epidemieën zoals de Zwarte Dood, die in de middeleeuwen miljoenen slachtoffers eiste.
Dat betekent niet dat een moderne besmetting automatisch zulke gevolgen heeft.
De ziekte is tegenwoordig behandelbaar met antibiotica. Zeker bij de longvorm is het cruciaal om snel te starten met therapie. Zonder tijdige behandeling kan die variant zeer ernstig en dodelijk verlopen.
Rusland volgt de situatie op de voet
Voor nu blijft er veel onduidelijk.
Een jonge medewerker van een instituut dat juist met gevaarlijke infectieziekten werkt, is plots overleden. Meerdere ziekenhuizen gingen in quarantaine, mogelijke contacten worden gevolgd en personeel van een grote fabriek moet mondkapjes dragen.
Tegelijkertijd houden de Russische autoriteiten vol dat er geen bevestigde pestuitbraak is en dat de epidemiologische situatie stabiel blijft.
Of er daadwerkelijk sprake is geweest van een pestbesmetting, moet verder onderzoek uitwijzen.
