Schenk- en erfbelasting in 2026: dit verandert er
Vanaf 2026 gelden er vernieuwde regels voor schenk- en erfbelasting. Het klinkt misschien als ingewikkelde materie, maar met wat basiskennis kom je een heel eind. De overheid wil twee dingen bereiken: belastingontwijking moeilijker maken én gezinnen meer rust en duidelijkheid bieden. Sommige regels zijn strikter geworden, andere juist soepeler. Hieronder vind je de belangrijkste wijzigingen en wat ze voor jou betekenen.
De hoofdlijnen: eerlijker en strakker geregeld
Het vernieuwde systeem steunt op drie kernpunten. Biologische kinderen krijgen dezelfde fiscale behandeling als erkende kinderen, ook zonder officiële erkenning. Verder pakt de Belastingdienst schijnbewegingen en noodgrepen vlak voor een overlijden steviger aan. En je krijgt extra tijd om de erfbelasting goed af te handelen. Dit alles zorgt voor minder onduidelijkheden en een menselijkere aanpak in een vaak lastige periode.
Gelijke behandeling voor biologische kinderen
Een opvallende vernieuwing: voor de fiscus maakt formele erkenning minder verschil als via een DNA-test vaststaat dat je biologisch kind bent. In dat geval gelden dezelfde fiscale regels als voor erkende kinderen.
De kindvrijstelling is in 2026 € 26.230. Dat bedrag geldt nu óók voor biologische kinderen zonder officiële erkenning. Zo verdwijnt een oude ongelijkheid. Zeker in samengestelde gezinnen scheelt dit gedoe, geeft het helderheid en voorkomt het onverwachte kosten.
Strenger tegen schuiven op het allerlaatst
Rond het levenseinde kijkt de fiscus sinds 2026 kritischer naar het verschuiven van vermogen. Denk aan snel spaargeld verdelen tussen partners of nog even grote schenkingen doen. Als duidelijk is dat zo’n stap vooral bedoeld is om minder belasting te betalen, kan dat nu ongunstig uitpakken.
Forse schenkingen kort voor overlijden tellen eerder mee als onderdeel van de nalatenschap. Ook kunstmatige verdelingen tussen partners worden sneller rechtgezet. Niet alleen de vorm, maar ook de bedoeling weegt zwaarder mee. Gevolg: op het laatste moment schuiven vergroot het risico op extra heffing. Op tijd en doordacht plannen is dus belangrijker dan ooit.
Extra tijd voor de aangifte erfbelasting
Goed nieuws voor nabestaanden: de aangiftetermijn voor erfbelasting is verlengd van 8 naar 20 maanden. In de praktijk bleek 8 maanden vaak krap, zeker tijdens rouw en met allerlei praktische zaken die geregeld moeten worden.
Met 20 maanden krijg je meer overzicht en ruimte om advies in te winnen. Dat verkleint de kans op fouten en onnodige kosten. De administratie hoeft niet meteen voorrang te krijgen, wat veel mensen als prettig ervaren.
Vrijstellingen erfbelasting 2026 overzicht
Hoeveel erfbelasting je betaalt, hangt af van de vrijstelling die voor jou geldt. Alles boven die grens wordt belast. Voor 2026 zijn dit de bedragen:
Partner: € 828.035.
Kind, pleegkind of stiefkind: € 26.230.
Kind met een beperking: € 78.671.
Kleinkind: € 26.230.
Ouders (samen): € 62.110.
Overige erfgenamen: € 2.769.
Deze bedragen gelden per persoon, tenzij anders vermeld. Vooral tussen kinderen en overige erfgenamen zit een groot verschil.
Wat betekent dit in de praktijk voor jou?
Een voorbeeld zegt vaak genoeg. Erf je als kind een woning van € 400.000? Dan trek je eerst jouw vrijstelling van € 26.230 af. Over de resterende € 373.770 betaal je erfbelasting. Afhankelijk van de tariefschijven kan dat in de papieren lopen. Veel mensen schrikken hiervan als ze het pas achteraf zien, dus op tijd inzicht krijgen loont.
Let ook op bij het schenken van een woning. Er zijn plannen om vanaf 2027 bij woningschenkingen de marktwaarde als uitgangspunt te nemen in plaats van de WOZ-waarde. In regio’s waar de marktwaarde duidelijk hoger ligt dan de WOZ-waarde, kan dat leiden tot meer belasting. Neem dit mee in je afweging als je een huis aan je kinderen wilt schenken.
Kortom: snelle trucs om belasting te ontwijken werken minder goed, maar je krijgt wél meer tijd en duidelijkheid om alles netjes te regelen. Met een beetje voorbereiding voorkom je nare verrassingen en houd je de sfeer binnen de familie goed.
